Ouderengeneeskunde Nieuwe Stijl (ONS)

Wij werken in een gedifferentieerd team met nurse-practioners, basisartsen en specialisten ouderengeneeskunde. Dit gedifferentieerd team speelt in op de toename van zorgvragen in het huidige werkveld binnen en buiten het verpleeghuis, ook met oog op de toename van een groep kwetsbare ouderen in de nabije toekomst. We gaan creatief met tijd en middelen om; de dagelijkse patiëntenzorg staat voorop en daarnaast werken we aan een toekomst met en voor veel kwetsbare ouderen.

Creatief omgaan met beperkte middelen maakt dat substitutie, taakherschikking, verbetering van patiëntlogistiek en gebruik van nieuwe digitale technieken en sociale media ONS veel kan opleveren. Hieronder staan een aantal ontwikkelingen beschreven:

Horizontale substitutie met als voorbeeld de rol van een klinisch geriater voor diagnostiek bij stagnerende revalidatie, bij interveniërende ziekten en als consulent bij complexe PG problematiek. Ook afstemming met de eigen huisarts bij sociale problematiek of retour naar huis met wijkzorg valt hierbij te noemen. Tot slot zien we binnen het specialisme ouderengeneeskunde een steeds verdergaande specialisatie optreden via de kaderopleidingen palliatieve zorg, geriatrische revalidatie en psychogeriatrie. Dit leidt tot waardevolle differentiatie binnen het team, ieder met eigen aandachtsgebieden, regionaal verdeeld.

Verticale substitutie is in ontwikkeling, ook in onze organisatie zien we verzorgenden in opleiding tot nivo 4, nurse-practioners in opleiding (nu 2e jaars) waarbij nog een duidelijke taakbeschrijving moet volgen en aansturing en opleiding van basisartsen. Er zijn reeds verzorgenden als aandachtsvelders voor decubitus en tiltechnieken (nog meer is mogelijk, bijv. visus&gehoor). Verder zijn verpleegkundig specialisten op oproep beschikbaar – 24/7 voor medisch technische handelingen – en er zijn verpleegkundig specialisten voor diabeteszorg en wondzorg. Ook wordt er gewerkt aan meer inzet van doktersassistenten om oneigenlijke taken weg te halen bij SO’s.

Inzet van psychologen in kernteams is een andere taakverschuiving in onze organisatie; tweewekelijks overleg op PG (1xpm op somatiek) met afdelingshoofd en arts waarin advies en begeleiding van het zorgteam en patiënten worden besproken en vervolgd.

Een verpleegkundige voorwacht in de 24uurs dienst is ook wenselijk. De 24 uursdienst legt een extra druk bovenop de gewone werkweek van SO’s. Een voorwacht kan veel taken weghouden bij SO’s door datgene op te pakken wat bij de zorg hoort, door problematiek te signaleren, vragen te bundelen en door voorwerk te verrichten zoals het verzamelen van gegevens en het doen van controles.

Een elektronisch patiëntdossier staat hoog op onze verlanglijst en zal dit jaar worden uitgerold. Het gebruik van een electronisch dossier, multi-disciplinair, zal het werk zeker efficiënter maken.

Ook nieuwe werkvormen, zoals spreekuren voor cliënten en expertise-teams, flexibel inzetbaar, voor bijvoorbeeld PG en palliatieve zorg.

Sociale media zoals de recent gelanceerde beveiligde zorgsite bij de Zorgboog, voor mantelzorgers van onze clienten, is een kans om de client echt centraal te stellen. Een vorm van patient-empowerment. Verdere inzet van sociale media – denk bijvoorbeeld aan Skype – en het gebruik van domotica kan grote veranderingen met zich meebrengen. Juist voor mensen die langer zelfstandig willen wonen en eigen regie willen/kunnen blijven voeren is passende ondersteuning op afstand waardevol.

Een eerste screening en intake van de cliënt is van belang voor het opstellen van een zorg/behandelplan. Een juiste inschatting van functionele status en risico-factoren van de cliënt maakt een goede taakschikking mogelijk.

Het zorg/behandelplan, het opstellen en evalueren hiervan, zal SMART moeten worden opgesteld om zo duidelijke afspraken te maken over wie wat doet en wanneer het geëvalueerd kan worden in het multidisciplinair overleg. Het zorg/behandelplan maakt de regiefunctie van de SO mogelijk, evenals sturen op afstand. Het zorgleefplan wordt – aan de hand van de verschillende domeinen – door de zorg opgesteld en is een onderdeel van het zorg/behandelplan.

Kleinschalige woonprojecten zijn in opkomst, ook in onze organisatie en dit vraagt evaluatie en afstemming tussen dienst zorg en dienst behandeling&begeleiding wat betreft inzet verzorgenden, aansturing van het zorgteam, facilitering en inzet para-medici. Kleinschalig wonen psycho-geriatrie vraagt nu meer aansturing van de arts, visites zijn vaak minder geclusterd en kosten daardoor meer tijd. Bovendien is de reistijd met het versnipperen van locaties toegenomen. Ook dit vraag creatief werken en meer sturen op afstand.

Dit alles maakt ONS tot een leuk en uitdagend project, waarbij opnieuw scherp wordt gekeken naar taakverdeling van doktersassistent, verpleegkundig specialist, nurse-practioners, basisarts en specialist ouderengeneeskunde, met een duidelijke beschrijving van wie waar voor verantwoordelijk kan zijn. Dit vraagt ook een goede samenwerking en afstemming met de dienst Zorg.

Mijn conclusie is dat al wel veel gedaan wordt aan substitutie en taakherschikking. Winst is te halen uit digitalisering, een juiste inventarisatie van functionele status en risico-factoren bij de client, een SMART zorg/behandelplan en verdere inzet van verpleegkundigen in de zorg waardoor aansturing van de zorg en signalering van medische problematiek gewaarborgd zal zijn.

Dit maakt sturen op afstand door SO mogelijk, nu en in de (nabije) toekomst!